دانستنی هایی از قرآن (نزول قرآن در شب قدر)

دانستنی هایی از قرآن (نزول قرآن در شب قدر)

 

 

4

انا انزلناه فی لیله القدر مبارکه انا کنا منزلین فیهایفرق کل امر حکیم » - (سوره دخان، آیات 3 و 4)

ما قرآن را در شبی مبارک فرستادیم، زیرا همواره هشدار دهنده وانذار کننده بوده ایم. در آن شب مبارک هر امری طبق حکمت خداوندتنظیم می شود.

مبارکه: مبارک از ماده برکت است. یعنی بسیار سودمند و جاویدان که از رحمت گسترده الهی برگرفته شده. برکت به معنای افزونی وفراخی و زیادی نعمت و روزی نیز گویند. در آیه می خوانیم: «ولو ان اهل القری آمنوا واتقوا لفتحنا علیهم برکات من السماءوالارض » اگر مردم قریه ها (شهرها) ایمان آورده و تقوا پیشه خودمی ساختند، بی گمان، از آسمان و زمین بر آنها درهای برکت وافزونی می گشودیم.

شب قدر که در آن قرآن نازل شده، مبدا تمام خیرات و برکات وسرچشمه نیکی ها و خوبی ها است. شبی است که مقدرات جهان بشریت بانزول قرآن در آن استحکام می پذیرد و مشخص می گردد.

ادامه نوشته

تفسیر سوره قدر

سوره قدر مکی است و پنج آیه دارد

سوره قدر آیات 1 - 5

بسم الله الرحمن الرحیم انا انزلناه فی لیلة القدر (1) و ما ادراک ما لیلة القدر (2) لیلة القدر خیر من الف شهر (3) تنزل الملئکة و الروح فیها باذن ربهم من کل امر (4) سلام هی حتی مطلع الفجر (5).

ترجمه آیات

به نام خداوند رحمان و رحیم.ما این قرآن عظیم الشان را(که رحمت واسع و حکمت جامع است) در شب قدر نازل کردیم(1).

و تو چه می دانی شب قدر چیست؟(2).

شب قدر(در مقام و مرتبه)از هزار ماه بهتر و بالاتر است(3).

در این شب فرشتگان و روح(یعنی جبرئیل)به اذن خدا از هر فرمان(و دستور الهی و سرنوشت خلق) نازل می شوند(4).

این شب رحمت و سلامت و تهنیت است تا صبحگاه(5).

ادامه نوشته

چگونگی نزول قرآن از دیدگاه قرآن

چگونگی نزول قرآن از دیدگاه قرآن

 

 

مقدمه:

 قرآن کریم، بهترین و زیباترین کلامی است که خداوند حکیم نازل کرده است. قرآن، ماندگارترین اثر وحیانی است که از ملکوتِ آسمان بر زمین فرود آمده و عظیم ترین و کامل ترین، دین را برای بشریت به ارمغان آورده است. یکی از محورهای مهمِ مباحث علوم قرآنی، بحث نزول قرآن، چگونگی آن، زمان و مدّت نزول، انواع و مراتب نزول قرآن است. بعد از بیان چند بحث مقدماتی به بحث نزول قرآن، می پردازیم. 1. اولین آیه و سوره نازل شده درباره این که، کدام آیه یا سوره، برای اولین بار بر پیامبر(ص) نازل شده در میان صاحب نظران، اختلاف نظر وجود دارد. در این زمینه چهار نظر بیان شده است: الف: آیات سه یا پنج ابتدای سوره علق؛ ب: آیه اول سوره مدّثر؛ ج: آیه بسم اللَّه الرحمن الرحیم؛ د: سوره حمد.(1) 2. آخرین آیه و سوره در بسیاری از روایات آمده است: آخرین آیه ای که بر پیامبر نازل شد، آیه 281 سوره بقره بود. برخی دیگر گفته اند: آخرین آیه، آیه اکمال دین (مائده / 3) می باشد.(2) درباره آخرین سوره نیز بین دو سوره نصر و برائت، اختلاف نظر هست، هر چند سوره نصر، که در سال فتح مکه (هشتم هجری) نازل شده است، از قوّت بیشتری برخوردار است.

ادامه نوشته

آیا نخستین وحی در ماه رمضان بود؟

روز بعثت پیامبر،مانند روز تولد و رحلت آن حضرت از نظر تاریخ نگاران قطعی نیست. دانشمندان شیعه،تقریبا متفق اند که پیامبر اسلام در بیست و هفتم ماه «رجب »به رسالت مبعوث گردید،و نبوت او از همان روز شروع شد.ولی مشهور در میان دانشمندان سنی اینست که بزرگ پیشوای اسلام،در ماه رمضان به این مقام بزرگ نائل گردید،و در آن ماه پربرکت و مبارک،حضرتش برای راهنمائی مردم از طرف خدای جهان ماموریت پیدا کرد،و به منصب رسالت و نبوت مفتخر شد.

از آنجا که شیعه خود را پیرو عترت و اهل بیت پیامبر می داند و به حکم حدیث «ثقلین »،گفتار پیشوایان خود را از هر نظر،قطعی و صحیح می شمارد از اینرو درباره تعیین روز بعثت پیامبر اسلام پیرو قولی شدند که از اهل بیت آن حضرت برای آنان،بطور صحیح نقل شده است.فرزندان آن حضرت می گویند:بزرگ خاندان ما در ماه رجب در بیست و هفتمین روز آن ماه مبعوث گردید.روی این مقدمات،آنان نباید در صحت و پابرجائی قول مزبور شک و تردیدی به خود راه دهند.چیزی که می تواند برای قول دیگر مدرک شمرده شود،همان تصریح قرآن است بر اینکه آیات قرآن در ماه رمضان نازل گردیده است.از آنجا که روز بعثت،روز آغاز وحی و نزول قرآن بوده است،بنابراین باید گفت:که روز بعثت در همان ماهی است که قرآن در آن ماه فرو فرستاده شده است،و آن همان ماه رمضان است.اینک آیاتی که دلالت دارد بر اینکه قرآن در ماه مبارک نازل گردیده است:

1-ماه رمضان،ماهی که در آن ماه قرآن فرو فرستاده شده است. ⁽¹⁾

2-سوگند به قرآن که ما آن را در یک شب مبارک فرو فرستادیم ⁽²⁾ و آن شب،همان شب قدر است که در سوره «قدر»بر آن تصریح شده است.چنانکه فرموده:ما قرآن را در شب «قدر»فرو فرستادیم. ⁽³⁾

ادامه نوشته

قرآن چگونه نازل شده؟

شیخ صدوق می گوید: به اعتقاد ما نزول قرآن در ماه رمضان در شب قدر، یک جا در بیت المعمور بوده، سپس در مدت بیست سال، از بیت المعمور نازل گشته، خدای متعال علم آن را یک جا به پیامبر داد. سپس بدو فرمود: «وَ لَاتَعْجَلْ بِالْقُرْءَانِ مِن قَبْلِ أَن یقْضَی إِلَیک وَحْیهُ»^[1]« نسبت به تلاوت قرآن عجله مکن، پیش از آن که وحی آن بر تو تمام بشود» و نیز می فرماید:«لَاتُحَرّک بِهِ لِسَانَک لِتَعْجَلَ بِهِ...ثُمّ اِنّ عَلینا بَیانَهُ^[2] زبانت را به خاطر عجله برای خواندن قرآن حرکت مده...بیان آن بر عهده ماست»[3]. بدان که ظاهر روایات وارده در کیفیت نزول قرآن کریم، بر پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله مختلف است؛ برخی دلالت بر نزول آن در شب قدر دارد و برخی بر نزول در شب اوّل ماه رمضان و برخی در شب یا روز مبعث. و مرحوم صدوق میان روایات جمع کرده که مرحوم مجلسی نیز آن را تأیید نموده و آن طبق دلالت عبارت صدوق این است که مجموع قرآن، ابتدا در شب قدر، از لوح محفوظ در آسمان چهارم به بیت المعمور نازل گشته و این نزول، محتمل است مدّت ها پیش از بعثت پیامبر باشد و سپس در سیزده سال پیش از بعثت، در بیست و هفت رجب- که مبعث است- نزول تدریجی شروع شده و سوره قلم یا فاتحة الکتاب، از آسمان چهارم نازل گشته و پس از بیست و سه (یعنی اوّل نخستین رمضان بعد از مبعث)، مجموع آن بر قلب پیامبر اسلام نازل شده است، به منظور آن که خود آن حضرت بداند و عمل کند، نه برای ابلاغ به غیر و پس از آن، هر یک از آیات و سور، به تدریج تا آخر عمر به آن حضرت نازل می شده، به نام آسمان چهارم و به منظور ابلاغ بوده و گویی جبرئیل می گفته که این آیات یا این سور را که خود سابقه علم آن را داری، به مردم ابلاغ نما! در خبر آمده که مفضل بن عمر از امام صادق علیه السلام پرسید: 23 سال وحی چگونه رخ داد؟ فرمود: ای مفضل! در ماه رمضان خدا به پیغمبر قرآن را داد. فقط وقتی که شایسته خطاب بود، بدو وحی ابلاغ کرد و رسول خدا فقط در وقت امر و نهی، آن را به مردم می فرمود. جبرئیل وحی می آورد و رسول اللَّه آنچه را مأمور شده بود، ابلاغ می کرد. آیه می فرماید: «لَاتُحَرّک بِهِ لِسَانَک لِتَعْجَلَ بِهِ». «زبانت را به خاطر عجله بر خواندن قرآن حرکت مده».مفضل عرض کرد: شهادت می دهم که شما از دانش خدا آموختید و با قدرت او قدرتمند شدید و با حکمت او سخن گفتید و خواسته و امرش را می دانید.[4]

پی نوشت ها:

[1] طه/ 114.

[2] قيامت، آيات 16- 19.

[3]الاعتقادات، ص 82؛ مجلسی، بحارالأنوار، ج 18، ص 250

[4] مجلسی، بحارالأنوار، ج 89، ص 38.

اهمیت شب قدر و راز مخفی بودن آن

اهمیت شب قدر و راز مخفی بودن آن

 

 یکی از زمان�هایی که در منابع دینی، اهمیت فراوانی دارد، شب قدر است. در قرآن کریم، شب قدر، بهتر از هزار ماه خوانده شده است. مفهوم واژه�ی �قدر� در لغت به معنای بیان مقدار چیزی است.1 در جای دیگری آمده که قدر به معنای اندازه و مقدار هر چیز اعم از زمان، مکان و. .. است.2

در معنای طاقت و توانایی نیز کاربرد دارد،3 چنان که در قرآن آمده: �علی الموسع قدره؛ آن کس که توانایی دارد به اندازه�ی توانایی�اش�4 اندازه و مقیاس هر چیز، و نیز به معنای سخت�گیری و ضیق گرفتن، از دیگر معانی مورد استعمال این واژه است.5

جایگاه و اهمیت شب قدر

جایگاه و اهمیت شب قدر

 چنان که درک شب قدر، کاری است مشکل، بیان جایگاه و «قدر» شب قدر عملی است دشوار که تنها راه یافتگان به آن شب عزیز می توانند واقعیت و حقیقت آن را بیان دارند; چراکه قرآن به پیامبر خدا فرمود: «وما ادراک مالیلة القدر» ; «و تو چه دانی شب قدر چیست؟»

در وصف آن همین بس که «خیر من الف شهر» ; «از هزار ماه برتر است » و مسائلی بر قدر و منزلت این شب افزوده است، از جمله:

ادامه نوشته

فضیلت شب قدر2

فضیلت شب قدر

 

اشاره

«شب قدر» شبی است که در آن قرآن بر پیامبر عظیم الشأن اسلام نازل شده است و فضیلت عبادت در این شب از تمام شبها بیشتر است. در این شب مقدرات یک سال انسان معین می گردد. از با فضیلت ترین اعمال در چنین شبی «احیاء» می باشد که به معنای پاس داشتن یک شب تا صبح است. پس جا دارد که در چنین شبی انسان از اعمال زشت خود استغفار نماید چرا که شب توبه است و خداوند در آن بندگانش را مورد اکرام خاص خود قرار می دهد. لسان الغیب سروده است:

چه مبارک سحری بود و چه فرخنده شبی	آن شب قدر که این تازه براتم دادند
هاتف آن روز به من مژده این دولت داد	که بدان جور و جفا صبر و ثباتم دادند

بر آنیم تا دراین مقاله به بررسی فضیلت این شب بزرگ در آیات، روایات و سیره علما بپردازیم.

ادامه نوشته

فضیلت شب قدر

فضیلت شب قدر

 

وَمَآ أَدْرَاکَ مَا لَیلَةُ الْقَدْرِ

شب قدر، پرارجترین و پررمز و رازترین شبها در گردونه زمان است که قلمها در وصفش میشکنند، زبانها از توصیفش قاصرند و عقل در فهم آن مبهوت و متحیر میماند؛ شبی که به فرموده امام صادق علیهالسلام قلب رمضان به شمار میاید.1

بهترین شب سال، شب قدر است که خداوند در قرآن کریم آن را شبی پربرکت دانسته2 و ارزش آن را برتر از هزار ماه بیان کرده است.3 ایا به راستی برکتی بالاتر از این هست که یک شب همتراز هزار ماه یعنی سی هزار شب یا 83 سال و چهار ماه قرار گیرد؟

ادامه نوشته

خدا در دیدگاه مولی الموحدین , حضرت علی علیه السلام

 

مصیبت جانکاه


زهرا داشت جان می داد و اشک می ریخت ، امیرالمؤمنین (علیه السلام)گفت : چرا گریه می کنی ؟ گفت : به مظلومیت تو گریه می کنم . در دامن خودش جان داد . بعد از ظهر بود ، به حسن و حسین ، و زینب و کلثوم گفت : عزیزانم ! بلند بلند گریه نکنید ، نمی خواهم همسایه های دیوار به دیوارمان هم بفهمند که مادرتان را از دست دادید .
نیمه شب شد بدن دختر پیغمبر را داخل آن حیاط کوچک آورد ، صدا زد : حسن جان ! حسین جان ! شما آب بیاورید ، من بدن مادرتان را با کمک شما غسل بدهم . اما وسط غسل دیدند بابا غسل را رها کرد و آمد صورت به دیوار گذاشت ، شروع کرد بلند بلند گریه کردن . مگر بابا به ما نگفته بلند بلند گریه نکنیم ؟

چرا خودش بلند بلند گریه می کند ؟ آمدند گفتند : بابا چی شده ؟ فرمود : دستم به بازوی مادرتان رسید ، آنقدر با غلاف شمشیر به بازوی مادرتان زده اند . . . بعد بدن را کفن کرد و صدا زد حسن جان ! حسین جان ! دخترانم ! این آخرین باری است که مادرتان را می بینید . بچه ها آمدند ، دوتا دختر دو طرف بدن مادر سر گذاشتند ، امام حسن صورت ، روی صورت مادر ، ابی عبد الله صورت ، کف پای مادر ، حسین جان ! برای شما سخت تربود صورت روی پای مادر یا برای خواهرت زینب وقتی صورت روی گلوی بریده تو گذاشت

ادامه نوشته

خدا در دیدگاه مولی الموحدین , حضرت علی علیه السلام

 

اخلاق امیرالمؤمنین (علیه السلام)

یک موردش را برایتان بگویم ، ایام حکومتش است ، رئیس جمهور مملکت است ، در راه دارد می آید یک دختر خانمی را می بیند زار زار گریه می کند . علی در مقابل گریه گریه کنندگان طاقت نمی آورد ، دختر خانم ! چی شده ؟ گفت : من کنیزم و کلفت هستم ، پول به من داده اند خرما خریده ام ، خرما خوب نیست ، خانمم گفته برو پس بده و آمده ام به خرمافروش می گویم : پس بگیر ، می گوید : پس نمی گیرم .

فرمود : بیا با همدیگر برویم من خرمایت را پس بدهم . آمد در مغازه خرمافروش ، خیلی با محبت فرمود : این خرما را عوض بکن . گفت : به تو هیچ ربطی ندارد ، به خرما فروش لات و بی تربیت دوباره فرمودند ، اگر ممکن است عوض کن ، گفت مزاحم کسبم نشو . و از پشت دخل آمد و یک مشت به سینه امیرالمؤمنین (علیه السلام) زد و از مغازه بیرون پرتش کرد . گفت : می گویم برو . به دختر فرمود : خوب این که پس نگرفت بیا برویم در خانه اتان به خانمت بگویم حالا با این خرماها قناعت کن .

هیچ قدرتمندی در روی این کره زمین به این پاکی می شناسید ؟ اینقدر اخلاق والا . دختر راه افتاد ، علی هم راه افتاد ، همسایه روبرویی آمد در مغازه خرمافروش لات ، گفت : با کدام دستت به این سینه زدی ؟ گفت : با این دست . گفت : خوشت آمد با این مشتی که به این مرد زدی نه ؟ ! تو فهمیدی این کیست ؟ گفت : نه ، کیست ؟ با این لباس پاره اش آمده بود اینجا مزاحم ما شده بود . گفت : نفهمیدی ؟ گفت : نه ، گفت : این سینه ، صندوق اسرار خداست ، این شوهر فاطمه زهراست ، این پدر حسن و حسین و این امیرالمؤمنین (علیه السلام)است . دوید دنبال امیرالمؤمنین (علیه السلام) ، آمد خودش را بیندازد رویپای علی ، زیر بغلش را گرفت ، گفت : مرا ببخش ، بد کردم . فرمود : تو مرا ببخش ، من آمدم مزاحم کاسبی ات شدم . لا اله الا الله .

شما رئیسهای کشورها یک موی علی به تنتان هست ؟ خرما را گرفت و بهترین خرما را برای دختر آورد و فرمود : برو ، گفت : علی جان ! دیر شده مرا می زنند . فرمود : خوب من می آیم از جانب تو عذرخواهی می کنم . خانم دید کنیزش دیر کرده ، پنج دفعه هی آمد در را باز کرد و بیرون را نگاه کرد ، بعد یک مرتبه دید کنیزش با امیرالمؤمنین (علیه السلام) دارد می آید ، علی را می شناخت ، دو لنگه در را باز کرد امیرالمؤمنین (علیه السلام)رسید فرمود : یک مقدار دیر شده عذرش را قبول کن ، گفت : آقا جان ! فدای قدمتمان بشوم ، من این کنیز را به شما بخشیدم . امام هم رو کرد به کنیز ، فرمود : من هم تو را در راه خدا آزاد کردم برو ، این یک مصداق پاکی .

مجلس امشب به نام علی شد ، علی هنوز مظلوم است ، علی هنوز تنهاست ، چند روز است از کنار قبرش صدای ناله های مظلومانه بلند است فرهنگ علی هنوز در دنیا فرهنگ مظلومی است ، پای منبرش یک نفر بلند شد و گفت : به من ظلم شده . فرمود : چقدر به تو ظلم شده ؟ گفت : یک ظلم . فرمود : به تو یک ظلم شده اما به منبه اندازه ریگ های بیابان ، و به تعداد نخ پشم گوسفندان دنیا ظلم شده

خدا در دیدگاه مولی الموحدین , حضرت علی علیه السلام

 

عمل امیرالمؤمنین (علیه السلام)

اما از نظر عمل : به به ! امام باقر (علیه السلام) می فرماید : یک روز در اتاق پدرم زین العابدین نشسته بودم ، داشتم عبادت پدرم را نگاه می کردم ، رکوعش را ، سجودش را ، حالش را ، بعد با صدای بلند شروع کردم گریه کردن . پدرم نمازش را که سلام داد و فرمود : باقرم ! چرا گریه می کنی ؟ گفتم : پدر از این سنگینی عبادتت دلم سوخت پدرم شروع کرد گریه کردن . به پدرم گفتم : من دلم برای شما سوخت گریه کردم ، شما برای چه گریه می کنی ؟ فرمود : عزیز دلم ! اگر زمان علی بودی و عبادت علی را می دیدی چه می گفتی ! این عبادت من عبادت است ؟ ! چه عبادتی .
یک شعر از یک سنی
حنفی مسلک بخوانم ، حنفی ها خیلی متعصب اند .
شیر خدا شاه ولایت علی
صیقلی شرک خفی و جلی
روز احد چون صف هیجا گرفت
تیر مخالف به تنش جا گرفت
غنچه پیکان به گل او نهفت
صد گل محنت ز گل او شکفت
روی عبادت سوی محراب کرد
پشت به درد سر اصحاب کرد

ادامه نوشته

خدا در دیدگاه مولی الموحدین , حضرت علی علیه السلام

دنیا در دیدگاه علی (علیه السلام)

اما راجع به دنیا پاک ترین نظر را داشت

اِنَّ الدُنْیا دارُ صِدْق لِمَنْ صَدَقَها ، وَ دارُ عافیَه لِمَنْ فَهِمَ عَنْها وَ دارُ غِنیً لِمَنْ تَزَوَّدَ مِنْها وَ دارُ مَوْعِظَه لِمَنِ اتَّعَظَ بِها ، مَسْجِدُ أَحِبّاءاللّهِ وَ مُصَلّی مَلائِکَهِ اللّهِ وَ مَهْبَطُ وَحْیِ اللّهِ وَ مَتْجَرُ اَوْلیاءَ اللّهاِکْتَسَبُوا فیها الرَحْمَه وَ رَبِحُوا فیها الْجَنَه

شما در تمام مکتب ها بگردید اگر نمونه این نظر را راجع به دنیا دیدید ؟

ادامه نوشته

خدا در دیدگاه مولی الموحدین , حضرت علی علیه السلام

 

محبت به شقی ترین مردم

شبی که زیر تیزی شمشیر زهر ابن ملجم داشت دست و پا می زد نزدیک نیمه شب بیست و یکم حسن و حسین و قمر بنی هاشم و محمد حنفیه را صدا زد ، گفت : عزیزان من ! یک نفر به من حمله کرده ، من امشب شهید می شوم ، فردا ننشینید بگویید علی را کشتند پس تا جایی که دلمان خنک بشود باید بکشیم ، یک نفر مراکشته است .

بعد به حسن و حسینش گفت : حسن جان ! حسین جان ! اگر دلتان آمد قاتل مرا ببخشید ، اگر بنا شد قصاص بکنید ، در تاریکی محراب ، حسنم ! حسینم ! یک ضربت به من زده ، دوتا نزده ، مبادا دوتا شمشیر به او بزنید ، اگر با آن یک ضربت کشته شد بدنش را دست مردم ندهید چون من می دانم مردم عصبانی هستند ، عادل هم نیستند ، چاقو و خنجر و چوب می آورند ، بدنش را ممکن است سوراخ سوراخ کنند ، چشمش را دربیاورند ، خودتان جنازه قاتل مرا دفن کنید ، به دست مردم نیفتد .

چه کسی چنین دغدغه ای را نسبت به انسان دارد ؟ آن هم نسبت به اشقی الاشقیاء و قاتل خود .

به جز از علی که گوید به پسر که قاتل من
چو اسیر توست اکنون به اسیر کن مدارا

این چه پاکی روح و فکری است که وقتی صبح نوزدهم او را روی گلیم می گذارند ، سر گلیم را بچه ها می گیرند می آورند داخل خانه ، بلافاصله نان و آب و شیر می آورند ، چشمش را باز می کند می گوید : حسن جان ! ابن ملجم هم مسافر است ، او هم روزه نیست ، صبحانه مرا به او بدهید بعد برای من صبحانه بیاورید . و برای این که قاتل را بیدار و آگاه کند آفتاب که طلوع کرد به پسرهایش گفت : قاتل را بیاورید من او را ببینم . ابن ملجم را آوردند . فرمود : بنشین کنار بستر من .

برای این که او را تحریک بکند و به خود بیاید ، با آن حال مظلومانه اش برگشت گفت : من برای تو بد امامی بودم ؟ ! عیبی داشتم ؟

ادامه نوشته

خدا در دیدگاه مولی الموحدین , حضرت علی علیه السلام

 

هدایت انسان ها

او نسبت به انسان ها فقط دغدغه هدایت داشت . به خدا قسم در سه جنگ جمل و صفین و نهروان تا جایی که در توان امیرالمؤمنین (علیه السلام)بود جنگ واقع نشود کوشید اما نشد و دشمن جنگ را به او تحمیل کرد .

نوشته اند در جنگ جمل بعد از این که حضرت پیروز شد به جای این که بگوید شهرها را چراغان بکنید ، نقل و شیرینی پخش بکنید و پرچم های رنگارنگ بزنید ، آمد وسط میدان جمل ، کنار کشته های دشمن ، عین مادر داغ دیده اشک ریخت و گفت : اینها دلم را سوزاندند ، و سوز دل من به این است که همه باید بهشت می رفتند ، اما خودشان راهشان را به سوی جهنم کج کردند .

کدام فرمانده نظامی برای کشته های دشمن

اشک ریخت ؟ ! سراغ دارید ؟ فرماندهان پیروز ، همیشه غرور نشان می دهند و مارش پیروزی می زنند و چراغانی می کنند ، درجه می گیرند ، اما امیرالمؤمنین (علیه السلام)آنقدر برای انسان دغدغه داشت که می آمد کنار کشته دشمن اشک می ریخت که چرا جهنم رفتید ؟ چه درسهایی امیرالمؤمنین (علیه السلام) از پاکی به ما می دهد

ادامه نوشته

خدا در دیدگاه مولی الموحدین , حضرت علی علیه السلام

از گنهکار ناامید نباشید

در چنین موقعیتی نظر ایشان راجع به انسان چه بود ؟ وقتی که به او می گفتند با این گروه هواپرست و خودپرست جاهل که شما را تا پستی کفر به باور مردم دادند چه باید کرد ؟ شما بودید چه نظری داشتید ؟

آنقدر برای انسان احترام قائل بود که درباره این گروه وقتی که از او می پرسیدند چکار باید کرد ؟

می فرمود : از گنهکار نا امید نباشید ، کریمانه با او برخورد بکنید ، معالجه اش بکنید . می فرمود : انسان های خوب که خوبند ، انسان های پاک که پاکند ، ما در کنار آنها کاری و زحمتی نداریم ، یک کاروان پاکی هستند که به جانب لقاء خدا حرکت می کنند ، باید به داد اینها رسید ، باید دل برای اینها سوزانید ، باید برای اینها گریه کرد و باید برای آنها طبیبانه اقدام کرد . و اصرار داشت ناامید نباشید

ادامه نوشته

خدا در دیدگاه مولی الموحدین , حضرت علی علیه السلام

منفعت این دیدگاه

یک منفعت این نظر پاک این است که هیچ گاه انسان گلایه مند و شاکی از وجود مقدس او نمی شود . وقتی که آنجا را در اوج عدالت ببیند و ستمکاری و مولدش را انحراف فکری و روحی خود انسان بداند ، تمام درهای گلایه و شکایت از پروردگار عالم به روی ذهن بسته می شود ، آن وقت رابطه آدم با پروردگار عاشقانه می شود ، بی رغبتی به حق در دل پیدا نمی شود ، کسالت از حق در باطن پدیدار نمی شود و خستگی از حق برای انسان نمی آید

بلکه انسان در این سیر فکری پاک روز به روز بر عشق و ایمان و ارتباط و عبادت و حرکتش به جانب مقام قرب اضافه می شود . این پاکی و عشق تا جایی می رسد که نوشته اند : روز عاشورا هر چه بر أبا عبد الله (علیه السلام)می گذشت برافروختگی چهره او بیشتر می شد ، و زمانی که شمر تیزی خنجرش را می خواست به گلوی حضرت بکشد سید الشهداء (علیه السلام)لبخندزد .

این لبخند خیلی معنی داشت ، معنایش هم این بود که تمام وجودم از محبوبم در اوج رضایت قرار دارد و آنچه می گذرد مربوط به انحراف انسان است نه تقدیر و عمل پروردگار . این نظر وجود مبارکشان به پروردگار در جهت فعل پروردگار است

ادامه نوشته

خدا در دیدگاه مولی الموحدین , حضرت علی علیه السلام

خدا در دیدگاه مولی الموحدین , حضرت علی علیه السلام

1. آنچه انسان را در مسیر پر فراز و نشیب زندگانی از نابسامانی ها محفوظ می دارد و موجب سعادت دو جهان و سرافرازی و سربلندی در امتحانات الهی می شود ، پژوهش پیرامون علوم الهی و معارف اسلامی و پوشاندن جامه عمل به دستورات بلند ربانی می باشد .

در این خصوص ، دست یابی به حقیقت معارف الهی و آشنایی با جایگاه حساس و ویژه آنها در حیات انسانی بسیار ضروری احساس می شود .

مرکز علمی تحقیقاتی دارالعرفان در راستای اهداف عالی خود ، این بار افزون بر استفاده از مطالب پربار و عالمانه دانشمند محقق حضرت استاد حسین انصاریان ، با انتشار گلچینی از متن سخنرانی های معظم له ، از بیان پر حرارت و جذاب سخنرانی های استاد نیز تشنگان معارف سراسر نور ائمه اطهار (علیهم السلام) را بی نصیب نگذاشته و بدون خارج ساختن متن سخنرانی از قالب گفتاری آن ، باب دیگری را برای استفاده از معارف آل الله (علیهم السلام) و سیراب گشتن از این چشمه پر فیض باز نموده است .

امید که با عنایات خاص اهل بیت عصمت و طهارت (علیهم السلام) بیش از پیش بتوانیم از زمزم معارف آن ذوات مقدس سیراب گردیم

ادامه نوشته

شب قدر را قدر بدانیم

شب قدر را قدر بدانیم

 

 

بی تردید شب قدر از شب های با عظمت و با اهمیت سال است و سبب فضیلت این شب بر سایر شب ها به اعتبار اموری است که در این شب محقق می شود. امام صادق علیه السلام فرمودند: «از کتاب خدا استنباط می شود که شماره ماه های سال نزد خداوند دوازده ماه است و سرآمد ماه ها ماه رمضان است و قلب ماه رمضان لیلة القدر است». در بیان اهمیت و فضیلت شب قدر همین بس که خداوند تمامی آیات سوره قدر و آیات سوم تا پنجم سوره دخان را در اهمیت آن شب نازل کرده است و خطاب به پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم فرموده است: «وَمَا أَدْرَاک مَا لَیلَةُ الْقَدْرِ» بعد از آن بلافاصله به عظمت و بزرگی آن اشاره کرده و می فرماید: «لَیلَةُ الْقَدْرِ خَیرٌ مِّنْ أَلْفِ شَهْرٍ»[1].

نقش انسان در مقدّرات شب قدر به چند علت درخور طرح است. حالات و دریافت های شخصی کسانی که اهل دعا و رازو نیاز در شب قدر هستند نقش خونین را در شب قدر به شایستگی دریافته اند. گاهی این حالات آن چنان ژرف و تأثیر گذار است که تا شب قدر آینده و حتی تا آخر عمر در همه افکار، اخلاق، کردار و رفتار آنها رخنه کرده و آنان را در یک خط سیر معنوی قرار داده است. به خوبی می توان فهمید که مبنا و اساس عمل صالح خود بنده است. هنگامی که یک عمل صالح معمولی با زمانی پر برکت و مقدس همراه گردد و از ارزش چند برابر برخوردار می شود و گاه همراه شدن یک عمل صالح با ولایت و اعتقاد و اقامت می تواند انسان را به اوج شرافت برساند. پس راز سعادتمند شدن انسان در شب قدر عمل اختیاری است که باعنایت خداوند برکت می یابد و چند برابر می شود.

ادامه نوشته

آغاز شب های قدر

آغاز شب های قدر

 

 

شب قدر در سوره قدر

اشاره

سید رضا طاهری

شب قدر، شبی شناخته شده نزد همه روزه داران و آشنایان با رمضان است. این شب، نقطه اوج رمضان و طلایی ترین فرصت برای استجابت دعاها و دست یابی به مقام قُرب پروردگار است. اهمیت فوق العاده شب قدر، نامعلوم بودن آن را رقم زده و آن را در میان چندین شب، پنهان ساخته تا دلبری خویش را وام دار ناپیدایی خود، و جذابیت و شکوه خود را مدیون پوشیده داشتن همواره جمال خویش باشد. اینکه شب قدر در همه شب های سال، تنها یک شب است، بر قدر و شأن او افزوده و تک بودن آن در میان همه شب های سال، به این شب، عظمت و بهایی دوچندان بخشیده است.

به تعبیر زیبای سعدی:

اگر شب ها، همه شب قدر بودی

 شب قدر، بی قدر بودی

گر سنگ همه، لعل بدخشان بودی

پس قیمت لعل و سنگ، یکسان بودی1

با آنکه درباره شب قدر، زیاد سخن گفته شده است، اما همچنان اهمیت آن ناشناخته است، و این دلیلی دیگر بر ژرفایی عظمت این شب و فراتر از حد معرفت آدمی بودن، این شب است. اگر شب های ماه رمضان، نسیم رحمت خداوند است، شب قدر توفان رحمت الهی است و اگر دیگر لحظه های این ماه، نم نم باران مغفرت و لطف آفریدگار است، شب قدر باران سیل آسای مغفرت و لطف پروردگار است. پس باید از شب های پیش، خود را برای این شب آماده نمود و به برکت صیقلی دادن جان و دل در شب های قبل، آن را آماده دریافت تجلی های گوناگون پروردگار ساخت.

ادامه نوشته

شب‌هاي قدر

 

 

نویسنده : علي‌اصغر نوبخت

اشاره

شب قدر از شب‌هاي مقدس و بابركت اسلامي است. خداوند در قرآن مجيد از آن به بزرگي ياد كرده و سوره‌اي نيز به نام «سوره قدر» نازل فرموده است. در تمام سال، شبي به خوبي و فضيلت شب قدر نمي‌رسد. اين شب، شب نزول قرآن، شب فرود آمدن فرشتگان و روح نيز نام گرفته است. عبادت در شب قدر برتر از عبادت هزار ماه است. در اين شب، مقدرات يك سال انسان‌ها و روزي‌ها، عمرها و امور ديگر مشخص مي‌شود. فرشتگان در اين شب بر زمين فرود مي‌آيند، نزد امام زمان عجل الله تعالي فرجه الشريف مي‌روند و آنچه را براي بندگان مقدر شده، بر ايشان عرضه مي‌دارند. شب‌زنده‌داري و تلاوت قرآن و مناجات در اين شب، بسيار توصيه و تأكيد شده است.

مراد از قدر، تقدير و اندازه‌‏گيري است و شب قدر شب اندازه‌‏گيري است. خداوند متعال در شب قدر حوادث يك سال را تقدير مي­كند و زندگي، مرگ، رزق، سعادت و شقاوت انسان‌ها را در اين شب مقدر مي­‏گرداند.

ادامه نوشته

لیلة القدر در نگاه علامه طباطبایی (رحمه الله)

لیلة القدر در نگاه علامه طباطبایی (رحمه الله)

 

 اشاره:

مهم ترین مناسبت ماه مبارک رمضان، شب قدر است که هماره مورد توجه مؤمنین بوده و خواهد بود. آنچه در پیش روی دارید بحثی پیرامون شب قدر بر اساس نظرات مرحوم علامه طباطبایی رحمه الله در تفسیر شریف المیزان است که در دو سوره «قدر» و «دخان » مطرح گردیده است. امید که مورد توجه مبلغان ارجمند واقع شده و راهنمای خوبی برای معرفی این شب در شب های احیاء باشد.

شب قدر یعنی چه؟

مراد از قدر، تقدیر و اندازه گیری است و شب قدر شب اندازه گیری است و خداوند متعال در این شب حوادث یک سال را تقدیر می کند و زندگی، مرگ، رزق، سعادت و شقاوت انسانها و اموری از این قبیل را در این شب مقدر می گرداند.

ادامه نوشته

آیا شب قدر با اختیار سازگاری دارد؟

آیا شب قدر با اختیار سازگاری دارد؟

 می گویند در شب قدر مقدرات بندگان اعم از خیر و شر و ولادت و مرگ و خلاصه هر چه تا شب قدر سال آینده با آن مواجه می شوند، تقدیر و معین می گردد . اگر چنین باشد، هر کس سرنوشتش تا سال آینده مشخص است . بنابراین، در دایره همین سرنوشت معین حرکت می کند و اختیاری از خود ندارد; زیرا با توجه به سرنوشتی که در شب قدر برایش رقم خورده، حرکت کرده است . بنابراین، زندگی جبر مطلق است; مخصوصا با عنایت به این که شب قدر هر سال تکرار می شود، انسان از ولادت تا مرگ در سرنوشتی از پیش تعیین شده حرکت می کند; اختیاری از خود ندارد و مانند عروسک خیمه شب بازی، اختیارش دست کسی است که او را به بازی گرفته است . آیا چنین نیست؟

برای پاسخ به پرسش دقیق شما اشاره به چند مساله ضرورت دارد:

ادامه نوشته

چرا این شب، شب قدر نامیده شده؟

 

چرا این شب، شب قدر نامیده شده؟

 

 

به این سؤال شش پاسخ می توان داد:

1. شب قدر به این جهت «قدر» نامیده شده که جمیع مقدرات بندگان در تمام سال در آن شب تعیین می شود. شاهد این معنی سوره دخان است که می فرماید: ما این کتاب مبین را در شبی پر برکت نازل کردیم، و ما همواره انذار کننده بوده ایم. در آن شب که هر امری بر طبق حکمت خداوند تنظیم و تعیین می گردد. (دخان: 3 و 4)

این بیان با روایات متعددی هماهنگ است که می گوید: در آن شب مقدرات یک سال انسان ها تعیین می گردد و ارزاق و سرآمد عمرها، و امور دیگر در آن شب مبارک تفریق و تبیین می شود.

البته این امر هیچگونه تضادی با آزادی اراده انسان و مسئله اختیار ندارد؛ چراکه تقدیر الهی به وسیله فرشتگان بر طبق شایستگی ها و لیاقت های افراد، و میزان ایمان و تقوا و پاکی نیت و اعمال آنهاست. یعنی برای هرکس آن مقدر می کنند که لایق آن است، یا به تعبیر دیگر زمینه هایش از ناحیه خود او فراهم شده و این نه تنها با اختیار منافاتی ندارد، بلکه تأکیدی بر آن است.

2. بعضی نیز گفته اند آن شب را از این جهت شب قدر نامیده اند که دارای قدر و شرافت عظیمی است؛ مانند: «وَمَا قَدَرُواْ اللَّهَ حَقَّ قَدْرِهِ؛ آنها قدر خداوند را نشناختند». (حج: 74)

ادامه نوشته

نزول فرشتگان

با توجه به این که ملائکه بُعد زمانی و مکانی ندارند، نزول آنها در شب قدر ـ که زمان معینی است ـ چگونه تصور می شود؟

واژگان، برای ذات معانی وضع شده اند؛ نه معانی خاص با ویژگی های خاص. «نزول» به معنای فرود آمدن چیزی از بالا به پایین است؛ چه آن چیز از حیث مادی بالا باشد (مثل نزول باران) یا از جهت معنوی بالا باشد (مثل نزول فرشتگان) و یا به صورت طبیعی بالا باشد.1 در مورد قرآن نیز نزول و مشتقات آن بارها به کار رفته است. در این موارد نیز روشن است که قرآن، از مکانی در بالا به زمین فرود نیامده، بلکه حقیقت قرآن است که به عالم طبیعت نازل شده است و این همان نزول معنوی است که از جانب خداوند حکیم بر قلب پیامبر صلی الله علیه وآله فرود آمده است.

اما فرشتگان، موجوداتی مجرد هستند و مناسبتی با زمان و مکان ندارند و آن سعه و گستره وجودی انسان کامل و ولی الله الاعظم است که آنها را به پایین می کشاند. شب قدر، دارای مراتب و مظاهر بسیاری است و آن چه ما در عالم طبیعت شب قدر می دانیم، نشانه و تصویر عوالم بالاست و در عالم طبیعت نیز شب قدر، به حسب افق های شهرها متعدد است؛ اما حقیقت آن که بر قلب انسان کامل واقع می شود، یکی بیش نیست و فرشتگان بر قلب انسان کامل فرود می آیند و این فرودی معنوی است؛ نه مادی تا با زمانی معین تطبیق داده شود.

از این گذشته، فرشتگان موجوداتی مجردند و می توانند ـ با اجازه الهی ـ تمثل پیدا کنند و به لباس طبیعت درآیند و در زمان و مکان وارد شوند؛ چنان که فرشته روح بر حضرت مریم تمثل پیدا کرد. بنابراین، ورود و حضور فرشتگان در عالم طبیعت و در شب قدر، امکان پذیر است و از این بالاتر، قرآن تأکید دارد که فرشتگان بر موءمنان ثابت قدم، نازل می شوند و آنان را بشارت می دهند2 و این منافاتی با مجرد بودن آنها ندارد.

پی نوشت

1. حسن مصطفوی، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ج 12، ص 87 ـ 89.

2. فصلت (41) آیه 30.

حقیقت شب قدر / معنا و ماهیت حقیقی شب قدر چیست؟

«قدر» در لغت به معنای اندازه و اندازه گیری است . ⁽¹⁾ «تقدیر» نیز به معنای اندازه گیری و تعیین است . ⁽²⁾ اما معنای اصطلاحی «قدر» ، عبارت است از ویژگی هستی و وجود هر چیز و چگونگی آفرینش آن ⁽³⁾ به عبارت دیگر، اندازه و محدوده وجودی هر چیز، «قدر» نام دارد . ⁽⁴⁾

بنابر دیدگاه حکمت الهی، در نظام آفرینش، هر چیزی اندازه ای خاص دارد و هیچ چیزی بی حساب و کتاب نیست . جهان حساب و کتاب دارد و بر اساس نظم ریاضی تنظیم شده، گذشته، حال و آینده آن با هم ارتباط دارند .

استاد مطهری در تعریف قدر می فرماید: «... قدر به معنای اندازه و تعیین است ... حوادث جهان ... از آن جهت که حدود و اندازه و موقعیت مکانی و زمانی آنها تعیین شده است، مقدور به تقدیر الهی است » ⁽⁵⁾ . پس در یک کلام، «قدر» به معنای ویژگی های طبیعی و جسمانی چیزهاست که شامل شکل حدود، طول، عرض و موقعیت های مکانی و زمانی آنها می گردد و تمام موجودات مادی و طبیعی را در بر می گیرد .

ادامه نوشته

برتر از هزار ماه

معنا و ماهیت حقیقی شب قدر و اهمیت آن چیست؟

«قدر» در لغت به معنای اندازه و اندازه گیری است ¹ و «تقدیر» نیز به معنای اندازه گیری و تعیین است؛² اما معنای اصطلاحی «قدر»، عبارت است از ویژگی هستی و وجود هر چیز و چگونگی آفرینش آن ³ و به عبارت دیگر، اندازه و محدوده وجودی هر چیزی «قدر» نام دارد.⁴

بنابر دیدگاه حکمت الهی، در نظام آفرینش، هر چیزی اندازه ای خاص دارد و هیچ چیزی بی حساب و کتاب نیست. جهان حساب و کتاب دارد و بر اساس نظم ریاضی تنظیم شده، گذشته، حال و آینده آن با هم ارتباط دارند.

استاد مطهری در تعریف قدر می نویسد: «... قدر به معنای اندازه و تعیین است... حوادث جهان... از آن جهت که حدود و اندازه و موقعیت مکانی و زمانی آنها تعیین شده است، مقدور به تقدیر الهی است».⁵ پس در یک کلام، قدر به معنای ویژگی های طبیعی و جسمانی اشیاء می باشد که شامل اندازه، حدود، طول، عرض و موقعیت های مکانی و زمانی آنها می گردد و تمام موجودات مادی و طبیعی را در بر می گیرد که این معنا از روایات استفاده می شود؛ چنان که در روایتی از امام رضا پرسیده شد: معنای قدر چیست؟ فرمود: «تقدیر الشی ء طوله و عرضه؛ اندازه گیری هر چیز اعم از طول و عرض آن».⁶ در روایت دیگر، این امام بزرگوار در معنای قدر فرمود: «هو الهندسة من الطول و العرض و البقاء؛ اندازه هر چیز، اعم از طول و عرض و بقاست».

ادامه نوشته

ویژه نامه لیالی پرفیض قدر

تنهاترین مرد جهان

ولادت در خانه خدا؛ شهادت هم در خانه خدا.
یعنی علی از آنِ خدا بود و به سوی خدا شتافت

یعنی حضور بی ‏پرده پروردگار، هنگام ولادت
و شهادت علی یعنی اظهار شوق آفریدگار
نسبت به عاشق خویش، علی بن ابی‏طالب علیه ‏السلام .

چه معنی‏ دار بود نیمه ‏شب‏ های علی علیه‏ السلام
آن‏گاه که دردمندانه با آوای جانسوزش
نخل‏ های خاموش را گواه غربت و تنهایی خویش می‏گرفت.

بیست و چند سال، خار در چشم و استخوان در گلو
غم ‏نامه خویش را تنها به چاه گفته و بیست و چند سال
خون‏ رنگ ‏تر از شهادت، کتاب عمر خویش را ورق زده بود.

«روزگار، با خون علی و فرزندش رنگ گرفته است
و فجر و شفق؛ و همین‏ سان است تا روز قیامت».

آه ای تنهاترین مرد جهان!
نمی‏دانم چه سرّی است در روزگاران که زمین
حضور طولانی تو را بر نمی‏ تابد!

«زمین به دوش خود اَلوند و بیستون دارد
غبار ماست که بر دوش او گران آمد»

سید محمود طاهری

تو رستگار شدی!

تو رستگار شدی!

مگر نه اینکه به حضور پیامبر اعظم صلی ‏الله‏ علیه ‏و‏آله خواهی رسید؟!
مگر نه اینکه غم دوری تو در فراق فاطمه علیهاالسلام
پایان خواهد یافت؟!

دیگر نه خار در چشم و نه استخوان در گلو داری.
دیگر از مردم آدم‏نمای کوفه جدا شدی و به سوی
معشوقت پرواز کردی

ولی چرا تنها رفتی؟! کجا رفت وحدت کوفیان؟
این علی علیه‏السلام است باز هم از مظلومیت خود می‏گوید؛

از نامردانی می‏گوید که در حساس‏ترین
لحظه‏ ها تنهایش می‏گذارند.

علی جان، بگو؛ از ناجوان‏مردی کوفیان بگو تا برایم عبرتی شود.
نمی‏خواهم من هم مولایم را در کشاکش بلا، تنها بگذارم.

دوست دارم در تنهایی ‏ات، چاه فریاد غم ‏آلود تو باشم...
علی جان بگو

و علی علیه‏السلام رفت

«.... و علی علیه‏السلام رفت»

ناگهان برقی زد و بارانی از خون، آسمان محراب را جاری کرد؛
باران یکریزی که قرن‏هاست چشمان عدالت خواه زمین را شعله ‏ور کرده است.

رمضان چهلم هجری، این ثانیه‏های دهشتناک را خوب به خاطر دارد؛
لحظاتی که کوچه ‏های کوفه از بارقه ‏های آفتاب، تهی شد و آسمان و
زمین،دست در گردن یکدیگر، فاجعه را گریستند.

علی رفت و این دو روزه پست دنیا را به طالبانش واگذاشت؛
او رفتو شهر، در غربتی جاویدان، روزهای سیاهش را به سوگ نشست.

چشمانت، خلاصه مهربانی بود تو از تولد پروان ه‏ها می‏گفتی
و بهاری که در رگ‏های عدالت جاری است.

پرهای زخمی سهره ‏ها را تحمل نداشتی و چهره پژمرده بنفشه‏ ها، دلت
را می ‏آزرد. شبانه ‏های زیادی را در کوچه‏ های فقیر
به استمداد دست‏های خالی پینه ‏بسته راه افتاده بودی.

جانت با تپش‏ های قلب مظلومان، هماهنگ بود.
چشمان رئوفت، خلاصه مهربانی بود و شانه‏ های
پدرانه‏ ات، میعادگاه نوباوگان اسیر در چنگال بی‏پناهی.

تو آمده بودی تا جوان‏مردی، مانا شود و رفتی، تا درس آزادگی‏مان بیاموزی.
ای اتفاق سرخ! در هزار توی بی‏رحم ظلم و جهالت، نفس‏های پرتپش
عدالتِ تو بود که سودجویان را عقب می‏راند.

نامت، وجدان‏های بیدار را به کرنش می‏خواند.نگاهت، قانون همیشه
انسانیت است و کلامت، دریایی که صدف‏های بی‏شمارش، تا
جهان باقی است، از مروارید راستی و عدل، بی‏نیازمان می‏کند.

اگرچه نیستی، ولی هیچ دستی، از آسمان آبی کرامتت ناامید نیست.
حضور قاطعت، پنجره‏های زمین را آفتابی بی‏بدیل است.

بزرگت می‏داریم و ایمان داریم که
«مرگ، پایان کبوتر نیست».